Bansuri

De Bansuri behoort, net als de didgeridoo, tot de groep van instrumenten die in ver vervlogen tijden zijn ontdekt. Deze dwarsfluit van bamboo komt uit Noord India en is gemaakt uit één lengte met zeven tot negen gaten. Zoals bij de didgeridoo is er een basis toon; bij de didgeridoo heet dat de drone. De fluit wordt met zes gaten via unieke technieken met de vingers bespeelt. Hierdoor ontstaan de “sharps” en de “flat” tonen waarvoor geen speciale knoppen of gaten zijn gemaakt zoals bijvoorbeeld bij een westerse dwarsfluit. Deze microtonen en ornamenten, die zo belangrijk zijn in de eeuwenoude traditionele klassieke Indiase muziek, ontstaan door technieken met de vingers te gebruiken. Hierdoor kunnen klanken geproduceerd worden die het dichtst bij de menselijke stem komen. De bamboe fluit staat hierom bekend.

De Bansuri is in India een heilig instrument. Het is een symbolisch instrument van de Ziel. Het instrument komt reeds voor in de Veda’s en staat afgebeeld op eeuwenoude Buddistische kunstwerken.

Het woord Bansuri bestaat uit de woorden bamboe (Ban) en toon (suri).

Raga’s (door Saskia Tornqvist)

De klassiek geschoolde Indiase musicus baseert zijn melodieen op raga’s en ontleent zijn ritmische structuur aan tala’s. In theorie bestaan er maar liefs 6000 raga’s, maar in praktijk worden er zo’n 74 met enige regelmaat uitgevoerd. Voor iedere raga, meestal bestaand uit 7 tonen, is nauwkeurig bepaald welke tonen gebruikt mogen worden in stijgende of dalende lijn, de nadruk op tonen, toonlengte en hoe de tonen moeten worden benaderd, geïntoneerd en versierd. Elke raga is dus te beschouwen als een uitgebreide grammatica waarmee een volleerd musicus improviserenderwijs zijn eigen betoog opbouwt.
Een oud gezegde in het Sanskriet luidt: “Dat wat de geest kleurt is raga.” Anders gezegt: iedere raga heeft een eigen sfeer of stemming en verkrijgt deze door een specifieke combinatie van tonen en speelformules. Iedere raga weerspiegeld een affect - verrukking, ernst, verlangen, etc. - en is gebonden aan een seizoen en een vast tijdstip van de dag. Meestal worden er op westerse concerten avondraga’s gespeeld. Vaak besluit de speler kort van te voren welke raga hij ten gehore gaat brengen. Zijn stemming, maar ook de stemming van de zaal, bepalen hierbij zijn keuze.